2. Circulariteit

Er wordt veel verspild doordat veel nieuwe producten worden gekocht. Daarnaast wordt er veel onnodig weggegooid.

Vergroot de kennis van de inwoners van de gemeente Deventer over het belang van duurzaam gebruik, reparatie en hergebruik van goederen. Doe dit op een positieve manier en op onverwachte plekken zoals festivals.

Met een positieve campagne die bewustwording rond hergebruik en repareren vergroot. Dit doet Gemeente Deventer door een laagdrempelige website met informatie en een ludieke campagne in de openbare ruimte (billboards/reclamezuilen). Daarnaast faciliteert de Gemeente Deventer het toegankelijk maken van repair-cafés door aanwezigheid tijdens festivals en creatieve activiteiten. Door deze aanpak wordt hergebruik voor inwoners makkelijker en leuker gemaakt.

De communicatiecampagne is voor iedereen toegankelijk. Mensen die het leuk vinden om te repareren en hier kennis van hebben kunnen hun enthousiasme delen tijdens de repair-cafés op onverwachte plekken. Dit zorgt dat een brede groep meer producten gaat hergebruiken en er minder wordt weggegooid.

Er is een ambitie om in 2050 als gemeente volledig circulair te zijn. Tegelijkertijd zien we dat we als inwoners nu geen beeld hebben bij de huidige, stand van zaken.

We adviseren de gemeente Deventer haar directe invloed als zijnde afnemer en opdrachtgever op circulariteit te laten zien.  Gemeente Deventer legt hierover jaarlijks, cijfermatig, duidelijk en op een aantrekkelijke manier verantwoording af naar de inwoners.

Gemeente Deventer beschrijft in Visie Deventer Circulair een monitoringstool te willen lanceren waarmee circulariteit gemeten kan worden. Als Deventer Klimaatraad vinden wij het belangrijk dat er naast monitoring ook verantwoording plaatsvindt. Daarom ontwikkelt de Gemeente Deventer duidelijke en aantrekkelijke communicatie richting inwoners. Cijfers die laten zien hoe ver we van de ambitie af zijn en goede voorbeelden van wanneer iets circulair is staan centraal in de communicatie. De cijfers zijn het hele jaar door toegankelijk via de website Duurzaam Deventer. Tijdens de Week van de Circulaire Economie zijn de goede voorbeelden zichtbaar in de openbare ruimte. Er wordt een speciaal evenement georganiseerd waarbij de jaarlijkse monitor wordt gelanceerd.

Burgers behoren te weten wat er binnen de gemeente gebeurt. De verantwoording moet visueel en bondig zijn en goed te begrijpen voor alle inwoners. Zij betalen belasting en hebben recht om te weten of en hoe het geld wordt besteed.

Gemeente Deventer heeft een voorbeeldfunctie en kan binnen haar invloedssfeer circulaire keuzes maken. Dit kan ze doen door circulariteit de norm te laten zijn in het inkoop- en aanbestedingsbeleid.

Gemeente Deventer maakt circulaire keuzes wanneer zij opdrachtgever of afnemer is. We denken hierbij aan circulaire materialen en circulaire toeleveranciers voor bouw, educatie en eigen bedrijfsvoering binnen het gemeentehuis.
*Dit advies wordt gedeeld door ambtenaren in de opgestelde Visie Deventer Circulair die nog moet worden goedgekeurd door de Raad.

Gemeente Deventer stelt bij aanbestedingen richtlijnen op met betrekking tot circulariteit. Bedrijven die op aanbestedingen intekenen moeten aan deze richtlijnen voldoen. Dit zorgt ervoor dat de Gemeente Deventer in haar samenwerkingen kiest voor toeleveranciers die circulaire producten en/of diensten aanbieden. Deze circulaire richtlijnen zijn op www.duurzaamdeventer.nl(Verwijst naar een externe website) te vinden zodat de toeleveranciers goed weten aan welke richtlijnen zij moeten voldoen.

Bedrijven met circulaire producten/diensten krijgen zo de kans om te groeien, de Gemeente is een betrouwbare klant voor bedrijven. Gemeente Deventer geeft het voorbeeld en moedigt bedrijven aan circulaire producten en diensten aan te bieden.

Niet iedereen gaat naar een tweedehands winkel omdat het niet toegankelijk en aantrekkelijk is. Mensen weten niet waar ze welke spullen kunnen halen. Het kopen bij ‘normale’ winkels is vaak duurder en niet duurzaam. Zeker bij producten voor kinderen, met een hoge omloopsnelheid, zorgt dit voor hoge kosten voor een kort gebruik.

Maak het voor de Deventenaar aantrekkelijker om gebruikte (kinder)spullen en kleding te kopen of in te leveren. De gemeente kan bijdragen aan de zichtbaarheid en toegankelijkheid van de tweedehandswinkels door meer informatie te geven. Verder kan er gewerkt worden aan een puntensysteem (zie Let’s Deventer voor inspiratie) om te stimuleren om spullen in te leveren voor een tweede leven.

Betere informatievoorziening door een overzicht van tweedehands winkels te maken (op duurzaamdeventer.nl) dat binnen 1-2 “clicks” alle nodige informatie weergeeft. Denk hierbij aan zaken als: 

• Locatie winkel (visueel op een kaart);
• Aanbod en kosten (goedkoper / gemiddeld / duurder t.o.v. “normale” winkels);
• Is het een inleverpunt of alleen winkel;

Het is ook belangrijk dat deze informatie fysiek toegankelijk is, bijv. in huis-aan-huis bladen.

Het Let’s Deventer puntensysteem zou kunnen worden uitgebreid met het sparen en inzetten van punten door bruikbare spullen in te leveren en te kopen bij tweedehands winkels.

Alle inwoners ongeacht leeftijd, inkomenssituatie of leefomstandigheden kunnen hierdoor goede (kinder)spullen en kleding tegen een redelijke prijs verkrijgen. Door een puntensysteem wordt het ook toegankelijker voor mensen die iets minder te besteden hebben om hieraan mee te doen.

Inwoners weten niet goed hoe ze dingen in hun huis kunnen repareren of circulair kunnen vormgeven. Een grote groep mensen gaat niet uit zichzelf op zoek naar informatie en advies om in en rond hun huis meer circulair bezig te zijn.

Maak het gemakkelijker en leuker voor inwoners om hun huis duurzaam te veranderen en te repareren. Dit ligt in het verlengde wat vanuit het Duurzaamheidscentrum wordt gedaan. De kracht van dit advies is dat het laagdrempelig informatie geeft aan doelgroepen die hier normaal niet aan blootgesteld worden.

De elektrische Duurzaam Deventer PR-bus en bakfiets is aanwezig op weekmarkten, festivals en andere plekken waar veel mensen komen. Er is informatie en advies over het duurzaam veranderen van een keuken, badkamer of woonkamer beschikbaar. Ook is het mogelijk om kleine huishoudelijke apparaten te laten fixen. De adviseur kan specifiek advies geven over circulaire oplossingen voor bestaande problemen van de mensen die in de bus komen. Bijvoorbeeld, je hebt een nieuw huis gekocht met een prima keuken, maar je vindt hem lelijk. De adviseur denkt met je mee over hoe je de keuken eigen kunt maken op een duurzame en betaalbare manier.

Iedereen kan hier terecht voor gratis advies, het is laagdrempelig. Je bereikt ook mensen die niet veel met duurzaamheid bezig zijn. Belangrijk is wel dat de benaming/uitstraling/marketing hier op gericht is.

Er is veel stigma en schaamte rondom ruilkasten. Doordat ruilkasten vaak op zichtbare plaatsen zijn kan men hier niet comfortabel/anoniem gebruik van maken.

Zorg ervoor dat de schaamte rondom ruil/weggeefkasten weggaat en de populariteit vergroot wordt. Hierdoor wordt het gebruik van dergelijke kasten gemakkelijker en wordt het normaler om overbodige producten uit je voorraadkast te ruilen of weg te geven. Dit gaat verspilling van spullen tegen.

• Verminder het stigma door de kasten een andere naam te geven, bijvoorbeeld weggeefkast. Kies een naam die duidelijk en begrijpend is en duurzaam gedrag aanmoedigt.
• Zorg voor een overzicht van bestaande weggeefkasten om de bekendheid te vergroten (zie copyvilla.nl voor minibiebs ter inspiratie).
• Laat verdiepend onderzoek doen met relevante partners en beleidsadviseurs van de gemeente om mogelijkheden om het stigma verder te verminderen te definiëren. Dit kan meegegeven worden aan inwoners die een weggeefkast hebben / willen opzetten.

Door weggeefkasten toegankelijker te maken worden ze normaler in het dagelijkse leven en de algemene maatschappij.